หนึ่งในวรรณกรรมที่นำมาใช้ในกิจกรรมการเรียนรู้ทางภาษา คือ นิทาน
นิทานเป็นโลกแห่งจินตนาการและภาษา เป็นการจำลองสถานการณ์ที่ให้เราได้คิดใคร่ครวญอย่างมีเหตุผล ซึ่งนอกจากจะได้รับความสนุกสนานเพลิดเพลินแล้ว นิทานยังให้ข้อคิดในการนำมาปรับใช้กับชีวิต ทำให้มีนิสัยรักการอ่านและส่งผลต่อความสนใจในการเรียนรู้ทางภาษา ทำให้เข้าใจในภาษาได้มากขึ้นด้วย
การนำนิทานมาใช้ในกิจกรรมทางภาษานั้นต้องคำนึงถึง ความเหมาะสมกับเด็กแต่ละวัย เพราะโครงเรื่องของนิทานแต่ละเรื่องจะเหมาะกับวัยของเด็กแตกต่างกันไป
เมื่อนำนิทานมาใช้ในกิจกรรมทางภาษา คุณครูควรมีกิจกรรมที่เชื่อมโยงต่อเพื่อให้ผู้เรียนเข้าใจมากยิ่งขึ้น ทั้งความเข้าใจในนิทานหรือความเข้าใจในหลักภาษาที่ครูต้องการให้เด็กในเรียนรู้จากนิทานเรื่องนั้นๆ
ตัวอย่างกิจกรรมที่ครูใช้ในการจัดกิจกรรมทางภาษาจาก "นิทาน"
·
• คาดเดาเรื่อง (ก่อนฟังหรืออ่าน)
-
ได้ยินชื่อเรื่องนี้แล้ว
คิดว่าเรื่องราวจะเป็นอย่างไร
-
เห็นอะไรจากภาพปกของนิทาน
แล้วสิ่งที่เห็นนั้นเกี่ยวข้องกันอย่างไร
· •
วาดภาพประกอบ (หลังฟังหรืออ่าน)
-
ตัวละครที่มีในเรื่องมีใครบ้าง
-
จากนิทานจะวาดภาพได้อย่างไร
· •
เขียนแผนภาพโครงเรื่อง (เชื่อมโยงสู่พฤติกรรมสมอง)
-
ตัวละครที่มี
-
เหตุการณ์ที่เกิดขึ้น
(จากแรกจนจบ)
-
สรุปเรื่องย่อ
-
ข้อคิดที่ได้
-
ความประทับใจ (ตัวละคร
ตอน เหตุการณ์)
-
คำถามที่อยากรู้ /
ข้อเสนอแนะเพิ่มเติม
- คำศัพท์ใหม่จากเรื่อง
· •
แต่งเรื่องใหม่
-
อยากให้เรื่องตอนจบเป็นอย่างไร
-
หากเพิ่มตัวละครใหม่ลงไปหนึ่งตัว
จะเพิ่มอะไร เพราะอะไร และเรื่องราวจะเป็นอย่างไร
·
• ทำชิ้นงาน (สื่อความเข้าใจและความคิดสร้างสรรค์เกี่ยวกับนิทาน)
-
งานศิลปะ / งานประดิษฐ์
-
ละคร บทบาทสมมุติ
·
• เชื่อมโยงหลักภาษา
- ค้นหาคำตามหลักภาษาที่ครูต้องการให้ผู้เรียนเข้าใจในการจัดกิจกรรมครั้งนั้นๆ
- นำเสนอ แลกปลี่ยนกับคนอื่น และสรุปองค์ความรู้ที่เข้าใจ
- ทำแบบฝึก ใบงาน หรือชิ้นงาน เพื่อเพิ่มเติมความเข้าใจ (การนำความรู้มาปรับใช้)
การคิดวิเคราะห์สังเคราะห์อย่างมีเหตุผล ก็เป็นอีกหนึ่งของพฤติกรรมสมองที่แสดงออกถึงความเข้าใจ ดังนั้นครูผู้สอนจึงได้ใช้คำถามกระตุ้นคิดกับผู้เรียนหลังจากที่อ่านวรรณกรรมจบ เพื่อให้ผู้เรียนได้ฝึกฝนการคิดวิเคราะห์ สังเคราะห์อย่างสม่ำเสมอ
